Opera 25 masaüstü sürümü yayınlandı. | Opera Android 25 kararlı sürüm yayınlandı.

buy hydrocodone cheaply place to order levitra online how to purchase valium online viagra online review predsnisone online order

Röportaj: Web Aygıtlarında Opera

Yazan: Mağruf Çolakoğlu | 2 Şubat 2012 | haber Opera Opera 12 söyleşi WebGl

Bugün sizlere Ian Jacobs‘un (W3C Pazarlama ve İletişim Şefi), Opera Software ASA çalışanlarından Andreas Bovens ve Divya Manian ile yaptığı, “Web Aygıtlarında Opera” adlı röportajın Türkçe tercümesini yayınlamak istiyoruz. Eminiz bir solukta okuyacaksınız.

Bu söyleşinin orijinali bu adreste bulunmaktadır ve Türkçe tercümesi ekip üyelerimizden Yiğit Ateş ( celeborn1) tarafından  yapılmıştır.

 

Opera, CES (Tüketici Elektroniği Fuarı) 2012’de TV uygulama mağazasını duyurdu. Ben de, Geliştirici İlişkileri Grup Lideri Andreas Bovens ve Web Opener (farklı aygıt ve platformlarda aynı şekilde çalışacak biçimde açık web standartlarına uygun kodlama yapabilen kişi) Divya Manian ile Opera ve farklı aygıtlardaki Açık Web Platformu hakkında sohbet etme fırsatı buldum.

 

IJ: Opera’nın farklı platformlardaki geliştirme öncelikleri nelerdir?

AB: Masaüstü (Windows, Mac ve Linux), mobil (Android, Symbian, J2ME, iOS, Blackberry, Meego) ve TV gibi çok sayıda platform üzerinde hizmet veriyoruz. Bütün bu alanların hepsi bizim için ayrı ayrı önemli, masaüstünü mobil alanın önünde tutmuyoruz. Geliştirme süreci, tüm platformlar için eşzamanlı olarak devam ediyor.

 

 

IJ: Birbirinden farklı bu kadar çok sayıda aygıtta pazar payınızı korumayı nasıl başarıyorsunuz?

AB: Masaüstü sürümü için en büyük kozumuz, Opera kullanıcılarının diğer kullanıcılara aktardıkları olumlu tepkiler. Mobil sürümde, özellikle de Opera Mini’de, ise durum farklı. İnsanlar, Opera Mini’nin çok sayıda aygıt üzerinde çalışabilmesini ve üstün sıkıştırma teknolojisini seviyorlar. Son dönemlerde, ağ trafiğinde yoğun Opera Mini kullanımını gören mobil ağ operatörleri ile anlaşmalar yapmaya başladık. Operatörler, Opera Mini’nin daha az genişbant kullanma özelliğinden son derece memnun. Kullanıcılar da bu sayede daha az ücret ödüyorlar. Bazı operatörler, ” bu ağda Opera Mini’yi kullanabilirsiniz valium cheap buy valium online usa purchase valium ” gibi söylemlerle hiçbir anlaşmamız olmamasına rağmen tarayıcı olarak Opera Mini’yi öneriyor. Daha fazla operatör ile işbirliğine gitmeye çalışıyoruz cheap ativan buy ativan mexico buy ativan thailand buy priligy online canada visit us priligy cod , bu sayede pazar payımız da artıyor. Eski Sovyet ülkeleri, Endonezya, Hindistan, Nijerya ve çok sayıda Afrika ülkesinde Opera Mini çok güçlü bir konuma sahip valium mexico buy valium online no prescription today generic valium information . Latin Amerika ve Orta Doğu’da da hızlı bir şekilde büyümeye devam ediyoruz.

 

IJ: Gerçekten ilginç. Sizce bu başarıyı neye borçlusunuz?

AB: Opera, yalnızca en son teknolojiye sahip aygıtlarda değil hemen hemen tüm aygıtlarda gayet iyi çalışabiliyor buy tramadol no prescription how to buy tramadol online cheap tramadol no prescription . Bazı bölgelerde sadık bir kullanıcı kitlesi edindikten sonra süreç çok daha kolaylaşıyor, bu kullanıcı kitlesi aracılığı ile ürünümüz giderek yaygınlaşıyor. Örneğin, Endonezya’da kısa zamanda bu şekilde büyüdük. Bunun gibi pek çok örnek verebiliriz.

 

IJ: Açık Web Platformu büyümeye devam ediyor. Nasıl yönetiyorsunuz?

AB: Temelde hemen hemen her yerde çalışabilen çekirdek motorumuz var. Mobil sürümü ve performansı da göz önünde bulundurarak tasarladık, daha sonra masaüstü ile de uyumlu hale getirdik. Mobilde ve TV’de bulunmayıp, masaüstü sürümünde bulunan bazı bileşenler var (bütünleşik posta istemcisi gibi) ama bir platformu diğerinden ayrı tutmamaya özen gösteriyoruz. Tabii yine de platforma özel farklılıklar olabiliyor ( desteklenen video çözücüleri gibi).

 

IJ: Tüm Web dünyasında kabul görmüş ve telif hakkı sorunu bulunmayan bir video çözücüsünün olmamasını bir sorun olarak görüyor musunuz?

AB: Bu konuda WebM’in çok önemli olduğunu düşünüyorum. Başka bir seçeneğe ihtiyacımız olduğundan emin değilim. Mobil aygıtlarda zaten çözücüleri biz sağlamıyoruz, sistem genelindeki çözücüler kullanılıyor (Android’deki H.264 gibi).

DM: Bana göre WebM, bu sorun için kabul görebilir ve çok güçlü bir çözüm generic accutane click here cheap accutane no prescription . Aslında, video oynatımı ile ilgili kullanıcılardan çok geliştiriciler yakınıyorlar. Video çözücüleri bir sorun, ama bu hemen hemen tüm HTML5 özellikleri için geçerli.

 

IJ: Açık Web Platformu, çeşitli derecelerde olgunluğa ve uygulama alanına sahip pek çok spesifikasyondan oluşuyor. Platformun başarısı için sizce en önemli konu nedir?

DM: İşin başında, geliştiricilere pek çok spesifikasyon tanıtılıyor. Ancak, geliştiriciler bunları kullanmaya başladıklarında aslında bunların ihtiyacı tam olarak karşılamadıklarını veya henüz tamamlanmamış ve kararlı olmayan yapılar olduklarını görüyorlar. Spesikifasyon taslağı, bir anda çok önemli değişikliklere uğrayabiliyor ve bu da geliştiriciler arasında karmaşaya ve yanlış uygulamalara sebep oluyor. Bugünlerde, Webkit üzerine yoğunlaşan geliştiriciler aslında birbiri ile tutarsız çok sayıda Webkit tarama motoru olduğu gerçeği ile karşılaşıyorlar. Bir tarayıcı için iyileştirme yaptığınızda, bu diğer tarayıcılarda sorunlara neden olabiliyor. Bizim yapmamız gereken, W3C standartlarının yaygınlaşmasını sağlayarak güçlü ve tutarlı bir yapı oluşturmak. Bazı şeyleri uygulamaya karar vermeden önce, belli bir süre test etmeliyiz ve eski ve sorunlu standartların kullanımına bu standartları kullanan yeni geliştiriciler eklenmeden derhal son vermeliyiz.

 

IJ: Sizce, geliştiriciler test süreçlerini bekleyecek kadar sabırlı olabilirler mi?

DM: Bu dünya genelindeki önemli bir sorun, ama yine de bunu önermeye değer.

AB: Geliştiricilerin yalnızca bir tarama motoruna odaklanması (örneğin Webkit) ve Opera, Firefox ve diğerleri gibi farklı aygıtlardaki diğer tarama motorlarını dikkate almaması sıklıkla karşılaştığımız bir durum. Sorun, mobil alanda Webkit’in pazar payı dolayısıyla daha büyük. Bazı şeyler bozuluyor ama geliştiriciler neden olduğunu anlayamıyorlar, hatta tarayıcı tanımlaması kullanıyorlarsa farkında bile olmayabiliyorlar.

DM: HTML5’in Android tarayıcı uygulaması da oldukça sıkıntılı.

 

IJ: Ne yapılabilir?

AB: Elimizden geldiğince geliştiricileri uyarmaya çalışıyoruz. Geçmişte olduğu gibi, yine bir tarayıcı motorunun piyasada tekelleşmesi ile karşı karşıyayız. Web, bu yüzden geçmişte çok zarar gördü. IE6’dan daha yeni kurtulabildik, ki Çin’de hala %20 pazar payına sahip. Mobil dünyada da bu gerçekleşirse, çok daha kötü bir durumla karşı karşıya kalacağız demektir. Bazı insanlar, Webkit motorunun davranışlarının web standardı olduğunu sanıyorlar.

DM: Bazı tarayıcı üreticileri, Webkit eklerini (prefix) uygulamayı düşünüyorlar. Daha fazla geliştiriciye ulaşmamız gerekiyor. Geliştiricilere şunu söylemek istiyorum: bu demolar doğru ekleri içermeli. En azından tanıtım aşamasında.

  

IJ: Opera TV uygulama mağazasını açtınız. TV pazarının hangi yöne doğru gelişeceğini düşünüyorsunuz?

AB: Geleneksel TV pazarı sona erdi. Şu anda öne çıkan yöntem, TV’de çalışan HTML5 uygulamaları. Daha fazla ayrışma olmaması için dikkatli olmalıyız.

 

IJ: Bize uygulama mağazasından bahsedebilir misiniz?

AB: Televizyon endüstrisi, insanların sosyal ağlarla daha fazla etkileşim içinde olmalarını ve Web tabanlı içeriklere TV’leri ile erişmelerini istiyor. TV için optimize edilmiş sitelere erişim sağlıyoruz (örneğin uzaktan kumanda ile 4 yöne de gezinebilme).

 

IJ: Çoklu ekran senaryoları ile ilgili vizyonunuz nedir?

AB: Bu konu üstünde çalışıyoruz. WebSockets, bu tür etkileşimler için kullanılabilir. Medya sorguları ve özellik algılama da farklı aygıtlar için içerik uyarlama konusunda önemli bir rol oynuyor. Bununla birlikte, üzerinde düşünülmesi gereken diğer teknik ayrıntılar da mevcut. Örneğin; etkileşim modları ekrandan ekrana değişiyor, dokunmatik giriş var, uzaktan kumanda ile 4 yöne de gezinebilme var. Şüphesiz bu durum, uygulama geliştiricilerinin ve standart oluşturma konusunda yetkili kişilerin üzerinde düşünmesi ve buna göre karar vermesi gereken bir konu.

 

IJ: Kameraya ve gizlilik arayüzüne erişebilmemizi sağlayan getUserMedia (http://dev.opera.com/articles/view/getusermedia-access-camera-privacy-ui/) özelliğinden bahsedebilir misiniz?

DM: Eğer kamera görüntünüzü paylaşmak istiyorsanız, görüntü yakalamak ve bir veri URI’ı olarak geri işlemek için API’yi kullanabilirsiniz. Bu işlem, insanlara görüntü düzenleme uygulamaları oluşturma fırsatını verecek.

AB: Tüm çaba, gerçek zamanlı iletişim ve artırılmış gerçeklik için. Bir kamera akışı ve bunun üzerinde bir grafik bilgisi kullanabilirsiniz veya analiz edebilirsiniz. Pek çok farklı kullanım alanı var. Genel eğilim WebRTC (Gerçek Zamanlı Web İletişimi – http://www.w3.org/2011/04/webrtc/) yönünde.

DM: Üç boyutlu işleme için WebGL ile birlikte de kullanabilirsiniz. Oyun oynama, video izleme ve üç boyutlu etkileşimler gibi pek çok şey, artık tarayıcının bir parçası olacak.

AB: Evet, WebGL nesneleri oluşturabilir ve bunları bir video içine yerleştirebilirsiniz. Aynı zamanda, yönelim olaylarına da ihtiyacınız olacak. Sanırım bunu yapabilen doğal iPhone ve Android uygulamaları var. Geçen yıl getirilen yeni standartlar, içerikle etkileşim için yeni yollar sunacak. Bunların hepsi birer başlangıç, ileride çok daha gelişmiş özellikler göreceğiz. Tabii bunun için daha fazla test edilmesi gerekiyor.

 

IJ: Bu teknolojileri yenilikçi bir yolla bütünleştirmek ne kadar zor ya da ne kadar kolay?

DM: Şu anda, birlikte nasıl çalışacaklarını anlama aşamasındayız. Ne ile karşılacağımızı henüz bilmiyoruz (performans sorunları vs.). Test edeceğiz ve standarttaki hataları insanlara ileteceğiz.

AB: Bazen, birlikte çalışabildiğinden haberinizin olmadığı şeyleri bir araya getirebilirsiniz. Örneğin; SVG’yi ve medya sorgularını ilginç yollarla beraber kullanabilirsiniz, SVG işleme sürecini çözünürlüğe göre değiştirmek gibi (SVG çözünürlük bağımsız olsa bile). Bu, medya sorgulama alanında henüz düşünülmemiş bir konu. Fakat, insanlar gün geçtikçe ilginç kullanım alanları fark ediyorlar ve tüm bunlar çoklu platform olarak çalışabiliyor!

 

IJ: Opera 12’den neler beklemeliyiz ve ne zaman çıkacak?

AB: 12. sürüm için çok yoğun çalışıyoruz, fakat ne zaman çıkacağı hakkında bir şey söyleyemeyiz order ambien buy ambien online canada ambien online uk . Masaüstü takımı blogundan (http://my.opera.com/desktopteam/blog/index.dml/tag/12.00) ve standart destek sayfalarımızdan (http://www.opera.com/docs/specs/presto2.10/) gelişmeleri takip edebilirsiniz. Örneğin, donanımsal hızlandırmaya sahip WebGL desteği üzerinde çalışıyoruz ve üzerinde de konuştuğumuz getUserMedia desteğinden bahsedebiliriz.

 

IJ: GPU desteğinin önemli bir fark yaratacağı söyleniyor.

AB: Uzun vadede, diğer işlemleri de GPU üzerine aktarmak istiyoruz. Genel mimari üzerine daha çok çalışmamız gerekiyor, her şeyi GPU’ya yaptırmak daima performans kazancı anlamına gelmiyor. O kadar basit değil. Mimari alanda daha fazla değişiklikler gerekiyor. Ne daha iyi olacak? Bazı animasyonlar, fakat her şeyin sihirli bir şekilde hızlanması beklenmemeli. Sıradan sayfa taramaları için gerekli bile olmayabiliyor.

 

IJ: W3C için önerileriniz var mı? Hangi yöne odaklanılmalı? Neler değişmeli?

DM: Bazı spesifikasyonların daha hızlı standart haline geldiğini görmek isterdim. Niye zaman aldıklarını anlayabiliyorum, fakat işler hızlanırsa daha iyi olur. Ayrıca, daha fazla geliştiricinin ve tasarımcının doğrudan spesifikasyonlardan ne yapılacağını öğrenmeleri gerektiğini düşünüyorum. Çok sayıda insan, bu bilgileri tarayıcı üreticilerinden alıyor. Bu da, oluşturulan uygulamaların standartlara göre değil tarayıcılara özel olmasına neden oluyor.

AB: Web teknolojilerinin kullanımının doğru şekilde öğrenilmesinin önemine katılıyorum (daha önce konuştuğumuz üretici ekleri konusunda da olduğu gibi). İnsanların, özellikleri yeni aygıtlarda sitelerin bozulmamasını sağlayacak şekilde öğrenmeleri önemli. Alternatifler sunmak gibi.

 

IJ: Üretici eklerine alışabilmek için uygulama önerileriniz var mı?

AB: Genelde, insanların bilinen tüm üretici eklerini eklemelerini öneriyoruz. Bunu daha kolay bir şekilde yapabilen bazı JavaScript kütüphaneleri de var veya çevrimiçi araçlar ya da CSS’in sahip olmadığı programlama dili özelliklerini sunabilen Sass gibi.

AB: İnsanlar, mobil dünya hakkında daha farklı düşünmeli. İnsanların kodlarını geliştirmeleri için onlarla beraber çalışıyoruz. Bazen, “Opera uyumluluğu”nun bir iş geliştirme isteği olarak ele alındığını görüyoruz. Başka bir platformu daha desteklemeleri gerektiğini düşünüyorlar, fakat amaç tam tersi olmalı. Bir kere yazmalısınız ve bu kod ufak değişikliklerle her yerde çalışabilmeli. İnsanlar, bir platform için tasarım yaparken Web’in genelini gözden kaçırmamalılar. Proje koordinatörleri, standartlara bağlı kalınarak yapılan geliştirmenin değerini anlamalı.

DM: Standartları kullanın. Bu, ilerleyebilmemiz ve her türlü aygıtta çalışabilmemiz için en iyi yol.

 

IJ: Sohbet için her ikinize de teşekkürler!

Kaynak 

 

  • http://www.operaturkiye.net zahek

    Gerçekten çok güzel ve yaralı bir röportaj olmuş. Çeviri için de çok teşekkürler celeborn1

  • http://my.opera.com/greench greench

    Eline sağlık Yiğit. Çok faydalı bir röportaj…